Emotionele schwalbes, Calimeroën, janken op commando: iedereen heeft vroeger wel eens zielig gedaan om de schuld van iets op een ander af te schuiven. Maar dit gedrag wordt pas écht zielig als je het op volwassen leeftijd blijft gebruiken. Het ding waar je soms ongemerkt in meegesleept wordt en iedereen een hekel aan heeft behalve Calimero zelf: slachtoffergedrag. Hoe herken je het en hoe geef je de ander (of jezelf) slachtofferhulp?

Doe aan slachtofferhulp
De jeukerigste tegeltekst is: ‘Succes is een keuze’, maar hoe stom het ook klinkt, in het geval van slachtoffers is het meer dan waar. In een slachtofferrol zitten is namelijk een keuze en het tegenovergestelde, succesvol door het leven gaan, dus ook. Succes heeft alles met het nemen van verantwoording te maken. Iets wat slachtoffers totaal niet doen. Lees hieronder hoe je de typische slachtofferrollen kunt herkennen en tips over hoe je een slachtoffer kunt helpen dat patroon te doorbreken.

Ze nemen geen verantwoording voor hun leven
Alles is oneerlijk, het is altijd de schuld van een ander en zij kunnen er niets aan doen. In werkelijkheid kunnen (of willen) ze niet inzien dat ze er wel degelijk aandeel in hebben en dat hun reactie in die situatie een keuze is. Of het nou om werk of privézaken gaat, vraag het slachtoffer wat hun rol in zo’n situatie is. Elke gebeurtenis biedt namelijk een kans voor groei. Ze zijn misschien niet volledig verantwoordelijk voor wat er is gebeurd, maar als ze niet beseffen hoe zij aan die situatie hebben bijgedragen of welke impact hun reactie heeft, kunnen ze er ook geen verantwoording voor nemen of er iets van leren.

Het leven van een slachtoffer staat stil
Omdat ze denken dat ze hulpeloos zijn en bij de gratie van anderen bestaan, vindt er geen vooruitgang plaats in het leven van de Calimero. Als je vervolgens vraagt hoe dat komt dan krijg je een waslijst aan redenen en surprise: het ligt nooit aan hen! Maar wat je niet hoort is hoe ze verandering aan die situatie gaan brengen. Maak samen een lijstje van zaken waar ze wél invloed op hebben, hoe klein dan ook, en geef ze verantwoording over die zaken. Wijs ze op dat lijstje en hun verantwoording als ze terugvallen in klaag klaag, zeur zeur.

Wrok is alles!
Oh, Calimero’s zijn zó goed in het aanleggen van hordes ouwe koeien die te pas en te onpas uit de sloot worden getrokken en als wapens worden ingezet zodra iemand ze ook maar iets van verantwoording in de schoenen wil schuiven. Het wegnemen van die wapens, hun schild van oud zeer, is lastig. Wrok is het drinken van vergif en hopen dat de ander daar aan sterft. Slachtoffers moeten beseffen dat ze met wrok de autonomie bij de ander neerleggen maar dat met kiezen voor het loslaten van die emotie, de kracht weer in hun eigen handen komt.

Het glas is altijd half leeg… met pis
Ook al gebeurt er iets positiefs in het leven van de Calimero, dan nog zullen ze een schaduwkant vinden of vinden dat er iets dat mist. Ze klagen over klagen ansich en klagen dan nog wat meer over dat ze niet kunnen stoppen met klagen. Zo vermoeiend! Een slachtoffer moet leren zegeningen te tellen. Laat ze dagelijks bijhouden waar ze die dag dankbaar, blij of gelukkig mee waren en geef ze de verantwoording om dit met jou te delen. Bewust met positiviteit bezig zijn doet het namelijk vermenigvuldigen.

Ze hebben weinig vertrouwen, voornamelijk in zichzelf
Slachtoffers denken dat de hele wereld tegen ze is en daarom hebben ze moeite met vertrouwen. Het werkelijke probleem is dat ze weinig vertrouwen in zichzelf hebben en dat spiegelen op anderen. De enige manier om dat te doorbreken is bewijs te zoeken. In dit soort situaties komen ‘de 4 vragen’ van Byron Katie goed van pas. Is iets écht zoals jij denkt of vertel je jezelf een verhaal? De vragen werken overigens briljant op alle andere vastgeroeste overtuigingen in het leven van een slachtoffer.